O Άνθρωπος κι η Θάλασσα

 

Ελεύθερος, πάντα θα νιώθεις για τη θάλασσα λατρεία!

Σε καθρεπτίζει: η  ψυχή σου μες στη δίνη των συλλογισμών

Με το αέναο ξεδίπλωμα των κυανών κυματισμών

Κι ο νους σου άβυσσος που διαχέεται απ’ την ίδια πικρία

 

Βυθίζεσαι στου καθρεφτίσματος σου την αγκάλη

Σε άμπωτη  ηδονής με χέρια, μάτια και κορμί

Μα η καρδιά σου αποσπάται όταν έρχεται η στιγμή

Που ακούγεται άγρια, ωμή, η κατακραυγή και πάλι

 

Κι οι δύο, με κάτι απόξενο στο μελανό σας βλέμμα  

Φίλε, απ’ τα μύχια της ύπαρξής σου ποια σιωπή αντηχεί  

Κι εσύ θάλασσα, τι έχεις πάρει στην υγρή σου κατοχή

Τι πλούτο σε βυθό που δεν τον διαφεντεύει στέμμα…

 

Κι όμως, από αμνημόνευτη εποχή μάχεστε μεταξύ σας

Χωρίς έλεος και τύψεις, η απληστία - πάθος άγριο, σκοτεινό

Με αίμα και θάνατο γέμισε της ψυχής σας  το κενό

Αδελφοκτόνα χέρια –  σφαγιάζεται το αριστερό απ’ το δεξί σας!

 

Ελεύθερη απόδοση του - L'Homme et la mer, Charles Baudelaire

Με Πόση Στωικότητα...

 

Διαβάζοντας ένα άρθρο^[1], αναφερόμενο στον τρόπο με τον οποίο ο Γουώλτ Γουίτμαν ανταπεξήλθε στην πρόκληση να ζήσει τη ζωή του στο βέλτιστο μετά από το καταστροφικό εγκεφαλικό που υπέφερε, αναρωτήθηκα κατά  πόσο η στωικότητα που έδειξε είναι εφικτή στις μέρες μας.

Γράφοντας σε ένα  φίλο του ο μεγάλος ποιητής εξηγούσε:

«Η όποια νοοτροπία είχα ποτέ παραμένει εντελώς ανεπηρέαστη, αν και σωματικά είμαι μισο-παράλυτος, και είναι πιθανό να είμαι έτσι για όσο ζω. Αλλά ο κύριος στόχος της ζωής μου φαίνεται να έχει επιτευχθεί - έχω τους πιο αφοσιωμένους και ένθερμους φίλους και στοργικούς συγγενείς — και για τους εχθρούς μου πραγματικά δεν δίνω σημασία». ^[2]  

Στη συνέχεια ακουμπώντας στους Στωικούς λέει:

«Το τέχνασμα είναι, βρίσκεις, να μειώνεις τις επιθυμίες και τα γούστα σου αρκετά χαμηλά. […] Αφού εξαντλήσεις ό,τι υπάρχει στις επιχειρήσεις, την πολιτική, τη φιλικότητα, την αγάπη και ούτω καθεξής — έχοντας διαπιστώσει ότι κανένα από αυτά δεν ικανοποιεί τελικά ή δεν διαρκεί μόνιμα,  τι μένει; Η φύση παραμένει, για να αναδείξει έξω από ληθαργικές εσοχές, τις συγγένειες ενός άνδρα ή μιας γυναίκας με τον ανοιχτό αέρα, τα δέντρα, τα χωράφια, τις αλλαγές των εποχών — τον ήλιο τη μέρα, και τα αστέρια του ουρανού τη νύχτα». ^[3]  

Είναι δυνατόν ένα τέτοιο είδος φυσιολατρίας, όταν όλα όσα αναφέρει ο Γουίτμαν έχουν χαθεί, να είναι συνταγή ευδαιμονίας σήμερα; Σε ατομικό πλαίσιο, όταν αίφνης  μετά από τόσες απώλειες χαθεί ο έρωτας και σαν απτή πιθανότητα, τότε μια ζωτική πηγή ευζωίας θα έχει χαθεί; Με λίγη αγάπη μπορούμε να βρούμε δικαιολογίες, αν όχι λόγους, για να συνεχίσουμε να αναπνέουμε. Όταν χαθεί κι η αγάπη μόνιμα, το άτομο είναι καταδικασμένο σε ένα είδος ανυπαρξίας…

Γι' αυτό στις μέρες μας η αγάπη εμφανίζεται εντονότερα σαν προσωπική πράξη υπαρξιακής αντίστασης στην μοναξιά, η οποία μοναξιά πάντα κουβαλά απώλεια κι έχει γνωρίσματα θανάτου – εντονότερα τώρα, ακριβώς επειδή η αγάπη υφίσταται συστηματική ματαίωση. Για τον ίδιο λόγο, στις παρούσες συνθήκες, η απώλεια της αξίας της δεν ανακτάται αν δεν πάρει και μορφές συλλογικής αντίστασης, κόντρα σε μια πορεία που μας σέρνει από βαρβαρότητα σε αγριότητα, απειλώντας και την ζωή στον πλανήτη, τελικά.

Στο ευρύτερο σχήμα πραγμάτων, η φύσει-εύθραυστη ανθρώπινη ύπαρξη καθίσταται πιο τρωτή, δεχόμενη τώρα τα (αδιανόητα για την εποχή του Γουίτμαν) καταστροφικά πλήγματα ενός συστήματος που παραπαίει από κρίση σε κρίση, εξαιτίας της αδυναμίας του  να λύσει τις εσωτερικές αντιφάσεις του. Λοιπόν, με τι είδους στωικότητα μπορεί ο σύγχρονος άνθρωπος να δεχτεί μιαν επιπρόσθετη, ανθρωπογενή συνθήκη που μας επιβάλλεται συστηματικά ως υπαρξιακή απειλή, επιταχύνοντας όχι μόνο την (ως ένα βαθμό) εγγενή, οργανισμικά αναπόφευκτη παρακμή της σωματικής και πνευματικής του ακεραιότητας, αλλά και την καταστροφή του ενδιαιτήματος του;

Παρότι μπορούμε ακόμα να απολαύσουμε την ομορφιά της φύσης, «τα δέντρα, τα χωράφια, τις αλλαγές των εποχών», σήμερα ο «ανοιχτός αέρας» δεν είναι πια καθαρός — τον έχει μολύνει ο συγκεκριμένος τρόπος οργάνωσης της οικονομικής δραστηριότητας του ανθρώπου. Μπορείς ακόμα να απολαύσεις τα χρώματα του ουρανού και της θάλασσας μιαν ηλιόλουστη μέρα… αλλά ο ωκεανός δεν είναι πια αθώος. Κι ο ήλιος καίει πιο έντονα. Κι όταν ο ουρανός φωταγωγείται από την πυρά τεράστιων εκτάσεων δασών είναι δύσκολο να κοιτάς τα «αστέρια του ουρανού τη νύχτα»  χωρίς άγχος, ακόμα κι όταν οι καπνοί είναι μακριά σου.

Στο κατώφλι του χειμώνα, μια παραίνεση «να μειώνεις τις επιθυμίες και τα γούστα σου» για θέρμανση και φαγητό θα ακουγόταν σαν χλεύη. Είσαι εξαναγκασμένος να μειώνεις την ικανοποίηση των επιθυμιών σου όταν βίαια φτωχοποιείσαι. Τέτοια στωικότητα σήμερα, σε συνθήκες που αρρωσταίνουν και το πνεύμα μας, είναι δυνατή μόνο για κείνον που η πνευματική του εξαθλίωση τον εμποδίζει να δει ότι αυτή η τάξη πραγμάτων δεν είναι φυσική.

Γνώρισμα παρακμής είναι η βουβή απόγνωση, ή μια ανέλπιδη καρτερικότητα που χαρακτηρίζει την στάση της πλειονότητας των ανθρώπων. Είτε υποδυόμαστε τον άθλιο ρόλο του «καθυπότακτου» εκούσια ένεκα ιδεοληψίας, είτε ακούσια από άγνοια, το αποτέλεσμα είναι το ίδιο: Νοσηρή παθητικότητα και ανοχή προς μια μικρή κάστα πλουτοκρατών που, έχοντας ιδιοποιηθεί τα μέσα παραγωγής, τις πηγές και, γενικά, τον κύριο όγκο του πλούτου στον πλανήτη, καθιστούν την άβια και έμβια φύση αντικείμενα χρήσης και κατάχρησης. Το καταφέρνουν στρέφοντας την αιχμή του δόρατος της τεχνολογίας εναντίον μας (δηλαδή ενάντια στον υπόλοιπο πληθυσμό του πλανήτη), για να κυβερνούν όχι μόνο το σώμα μας, αλλά και την σκέψη μας.  Οι ίδιοι, σε μια συνεχή προσπάθειά τους να προασπίσουν αυτά που έχουν αρπάξει, ή να αρπάξουν περισσότερα, έχοντας μετατρέψει τα κράτη σε όργανά τους, συγκρούονται μεταξύ τους… μα τελικά χτυπούν εμάς με πολέμους, λιμούς και τελευταία με εργαστηριακά παρασκευασμένους λοιμούς.

 

Τι άλλο περιμένουμε να δούμε;

 

Σ’ ένα ποίημά της η Mary Oliver^[4] γράφει:

Το ξέρω πως ποτέ δεν ήταν πρόθεσή σου να είσαι σ΄ αυτόν τον κόσμο.

 Αλλά ούτως ή άλλως είσαι.

 

Γιατί λοιπόν δεν αρχίζεις αμέσως;

 

Εννοώ να ανήκεις σ’ αυτόν. 

Έχει τόσα πολλά να θαυμάσεις,  να κλάψεις γι αυτά. 

[…]

 

Χρειάζεσαι ένα τσίγκλισμα;

Χρειάζεσαι λίγο σκότος για να σε θέσει σε κίνηση;

 

***

1,2,3 Walt Whitman, Shortly After His Paralytic Stroke, on What Makes Life Worth Living – The Marginalian BY MARIA POPOVA

4 (extracts from ‘The Fourth Sign Of The Zodiac’),   Mary Oliver, Blue Horses, Penguin Press, 2014

https://apoemaday.tumblr.com/post/182710938565/the-fourth-sign-of-the-zodiac

με κενό από λέξεις το νου σου

 

 

 

«Ο σεισμός άνοιξε στο σκληρό βράχο βαθύ χάσμα που σκεπάστηκε με λουλούδια που έτρεμαν στην αύρα και στον ήλιο. Αν τύχει να γίνει κάτι απ’ αυτό που τώρα μοιάζει ανέφικτο, θα το συνοδέψει το μαρτύριο και το αίμα». Διονύσιος Σολωμός, Ελεύθεροι Πολιορκημένοι.

Το χάσμα που άνοιξε ο Αρμαγεδδώνας στον άτεγκτο βράχο της αδιαφορίας δεν  το σκεπάζουν λουλούδια που τρέμουν στην αύρα. Ανοίγει μια θέα  του σκότους και από το βάθος του φτάνουν  τα επιφωνήματα ενός άκρατα  ορθολογικού παραλόγου. Σε τούτη την Τζαζ φρικωδίας υπάρχει δομή, προϋπολογισμοί και ισολογισμοί, ενώ η αγριότητα αυτοσχεδιάζεται στα μαυρο-κόκκινα χρώματα της πυρκαγιάς και της αιμορραγίας  …

Όσο μακριά από μας κι αν ακούς την κλαγγή των θωράκων, όσο κι αν φαίνονται ξένα τ’ ασύδοτα πάθη που μας οδηγούν στο ανεπίστροφο «τίποτε», έχουν συλλάβει ως όμηρο το θυμικό μας. Οι υποδουλωμένοι της μιας αθλιότητας  πολιορκούνε τους σκλάβους της άλλης.  

Το χράμι ανθρωπιάς που μας σκέπασε κάποτε έχει φθαρεί, ξεσκισμένο πια δεν με καλύπτει. Άλλοι σκορπίστηκαν σαν χαρτοπόλεμος στον πυρωμένο αγέρα. 

Απόψε, λοιπόν, μια ψυχρή και ασέληνη νύχτα του Μάη, που λέω θα σου γράψω, αν δεν προσποιηθώ πως δεν πήρα το μήνυμα, και δίχως να ξέρω τι βλέπεις απ’ το παραθύρι σου, αυτό το αφήγημα ενδεχομένως να πέσει στο τζάμι στιγμών ηρεμίας σαν μια ψιχάλα αιθάλης από νέφη στάχτης.

Μακάρι να είχα μια λέξη κλειδί που ν’ ανοίξει τις σκέψεις σου όπως τα  πέταλα του Νυχτολούλουδου. Δεν έχω. Γι αυτό, ίσως θα ’ταν καλύτερα να με αντιληφθείς με κενό από λέξεις το νου σου - ωσάν να μην πρόφερα τίποτε…

Κράτα μονάχα το ηχόχρωμα από την λαλιά μου, απλά σαν σημάδι πως είμαι κοντά σου..

Μ

 

 

Οι φλόγες της κόλασης δεν κρατούν ζεστό τον παράδεισό μας…

 

 

Στου πλούτου τον βωμό ρέει πάλι αίμα αχνιστό

Μέχρι χτες λέγαμε «δεν ξέρουμε», παίρναμε  τον μισθό μας

Μα τώρα πλησιάζει η κόλαση  και δεν κρατά ζεστό

Με τις φωτιές της τον παράδεισό μας…

Θραύσματα Aνεκπλήρωτου Πόθου

 

1

Ένα πλοίο έχει χάσει την ρότα του σε θυελλώδη καιρό και εξοκέλλει ανατολικά του Αιγαίου πλησιάζοντας την Ανεμόεσσα. Ταλαιπωρημένο, κινδύνεψε να τσακιστεί στις βραχώδεις ακτές του νησιού, αλλά τελικά ελλιμενίστηκε σώο στον Να, γνωστό κι ως Ταυροπόλιο - όπου βρίσκεται και το ιερό της Αρτέμιδος. Είναι ένα λιμάνι στο δέλτα του Χάλαρη – του  ποταμού που διασχίζει το ομώνυμό του φαράγγι. Το μέρος αυτό, πρέπει εδώ να ειπωθεί, έχει τέτοια ομορφιά που η θέα του σου προκαλεί δέος. Οι ντόπιοι συχνά συγχρωτίζονται με τις νεράιδες του ποταμού, ή έτσι λένε τουλάχιστον…. Αυτό το φαράγγι, ιδιαιτέρα πλούσιο σε βλάστηση και σε θηράματα, είναι ιδανικό για κυνήγι, και διόλου απίθανο κάποιοι από τους ολύμπιους θεούς να συχνάζουν εκεί. Ο Διόνυσος σίγουρα, αφού η Ανεμόεσσα είναι και γενέτειρά του.  

Ας είναι,  σχεδόν πριν προλάβει το πλοίο να δέσει, ο καραβοκύρης του βγαίνει ανυπόμονα έξω και  πάει στο ναό, όπου αμελλητί θέλει να παραδώσει ένα πρόσφορο σε ένδειξη ευλάβειας κι ευγνωμοσύνης προς την Θεά που, ως γνωστόν, προστατεύει και τους ναυτικούς. Όταν φτάνει στο τέμενος τον υποδέχεται η πρωθιέρεια – γυναίκα σεμνή και σοφή, αλλά και προικισμένη με ασύγκριτο κάλλος. Καθώς την κοιτάζει ασκαρδαμυκτί, σαν να βλέπει ένα θαύμα, θα παραδοθεί σε παράφορο πάθος μαζί της  – εκεί και τότε, όπως λένε...

Αυτή ήταν η πρώτη, ίσως και τελευταία, φορά που ήρθαν σε επαφή. Τι συνέβη; Εκείνη, αμίλητη, τον πλησιάζει και παίρνει το πρόσφορο  απ’ την ανοιχτή του παλάμη, αγγίζοντάς την αθέλητα με το μικρό δάκτυλό της… Τον ευχαριστεί κι αποσύρεται. Αυτό ήταν όλο! Εκείνος πιστεύει ακράδαντα πως, συναντώντας την, βρέθηκε απέναντι στην ειμαρμένη του κι όλη η πορεία του βίου του αίφνης απόκτησε νόημα... Και, όλα αυτά, χωρίς να ’χει ιδέα τι είδους εντύπωση της έχει μείνει γι αυτόν, δίχως καν να γνωρίζει ποια είναι στ’ αλήθεια και τι αστερισμό σχηματίζουν οι σχέσεις της…

Ειρήσθω εν παρόδω, σ’  κείνη την μαγευτική και παράξενη νήσο οι κάτοικοι έχουν μια φιλοσοφία ζωής που συνάδει με την Επικούρεια αταραξία. Γνωστοί και ως παροιμιώδεις γλεντζέδες – στο «ζεύκειν» (πανήγυρης, ή κι ένα είδος καρναβαλικού συμποσίου) μυσταγωγημένοι χορεύουν σαν να μην υπάρχει το αύριο, ενώ ρέει σαν ρυάκι ο Πράμνιος οίνος… εδώ έχει βάλει το χέρι του ο Διόνυσος, το δίχως άλλο! Φημίζονται επίσης πως έχουν πολύ απελεύθερους τρόπους, θα έλεγα, και καθεστώς τέτοιο που δεν υπάρχει σε άλλη επικράτεια. Πράγματι, δεν βρίσκεις ιεραρχία ή τάξεις φτωχών και πλουσίων εκεί. Η απληστία γι αυτούς είναι επαίσχυντη. Ο, τι πλεόνασμα έχει ο καθένας θα το μοιραστεί σε μιαν ιεροτελεστία, «μνημόσυνο» (όπως το λένε), που βέβαια είναι και μια ευκαιρία για «ζεύκειν». Εκεί, η γυναίκα δεν είναι το κτήμα του άντρα. Προ πολλού η δουλεία έχει καταργηθεί… Υποθέτω, αυτός είναι εν μέρει ο λόγος που ο ήρωας της ιστορίας μας, έχοντας αποφασίσει να μείνει κοντά στο αντικείμενο του πιο τρελού πόθου του, θα απελευθερώσει τους δούλους που έχει για πλήρωμα.

Πώς γίνεται όμως να την πλησιάσει, που οι δύο τους δεν συναπαντώνται τυχαία ποτέ; Δεν ξέρει πού μένει, αν ρωτήσει δεν του απαντούν. Με λαχτάρα την βλέπει ενίοτε κι από απόσταση, μα όταν σπεύδει για να την προφτάσει, αυτή εξαφανίζεται, σάμπως να τον αποφεύγει… Πάει στο τέμενος και περιμένει ατέλειωτες ώρες, μα εκείνη δεν φαίνεται.  Σε απόγνωση παίρνει την αποκοτιά που αποβαίνει μοιραία: Εξομολογείται,  χαράζοντας λόγια αγάπης σε όστρακο που αποθέτει για κείνην μες στο ιερό του ναού… Το βρίσκει ο θεός Ποσειδώνας (που εποφθαλμιά, παρακολουθώντας με μια νοσηρή ηδυπάθεια την πρωθιέρεια και κάθε κίνηση γύρω απ’ αυτήν) και μανιάζει. Κακότυχος ο ναυτικός αν κοιτάξει με πάθος την ίδια γυναίκα που διεκδικείται κι από τον  θεό των υδάτων∙ και  μόνο γι αυτό, είναι πλέον καταδικασμένος. Δεν τον προστατεύει ούτε η Άρτεμις, παρότι θα προσπαθήσει: υπενθυμίζοντας στον αδελφό της πως για τους Ολύμπιους είναι ευλογία ο έρως, κι ουδέποτε κρίμα, του λέει ρητά πως την εξομολόγηση του αλλοπαρμένου θνητού δεν εξέλαβε ως ύβρη. Στο τέλος, για ό, τι συνέβη εκεί, στον δικό της Ναό, μόνο η ίδια θα έπρεπε να αποφασίσει. Ζητά από τον Ποσειδώνα να μην τον σκοτώσει. Κι αυτός συμφωνεί μεν, αλλά επιμένει: «ο θνητός είναι βλάσφημος», δήθεν – ώστε να επιβάλει την πιο αυστηρή τιμωρία σ΄ αυτόν. Κι έτσι τον καταριέται: «το ασίγαστο πάθος του, πάντα ανεκπλήρωτο να τον ματαιώνει εφ’ όρου ζωής»!

Μια νύχτα, που κάποιος αφήνει λυμένο τον κάβο του σκάφους, αυτό απομακρύνεται από την προβλήτα ενώ ο κυβερνήτης του μέσα κοιμάται. Καθώς το πλεούμενο έρμαιο περιπλανιέται στο πέλαγος, θεριεύει το κύμα. Ξυπνά ο κακόμοιρος και μοναχός του ατέρμονα  μάχεται με ανεξέλεγκτα ρεύματα και θυελλώδεις ανέμους. Κρατάει στραμμένη την πλώρη του προς την στεριά κι αρμενίζοντας όλο πλησιάζει, ξανά και ξανά, μα ποτέ δεν την φτάνει…

 

2

Ο απόηχος του ποταμού δεν με φτάνει εδώ, στην ουράνια αιώρα

Εξαντλημένος, σε ακινησία κοιμάται κι αυτός, σαν να μην έχει  σώμα

Μια  λιβάδα στην κήτη του αντανακλά αεικίνητα σύννεφα – έρχεται μπόρα

Με τις πρώτες ψιχάλες  ξυπνώ να μυρίσω το χώμα..

Μ

 

 

 

Nov. 2021. West Sussex 

 

 

Μόνο αγάπη;

Το κείμενο αυτό γράφτηκε πρόσφατα, σε καθεστώς πανδημίας με σχεδόν όλα τα γνωρίσματα μιας Κατάστασης Πολιορκίας. Με δοσμένο ότι όλες οι ενδείξεις μας οδηγούν στην πεποίθηση ότι για αρκετό ακόμα καιρό αυτή η νοσηρότητα που διαχέεται στην ατμόσφαιρα θα είναι συνθήκη ζωής, το τι αντίκτυπο (ψυχολογικό, κοινωνικό-οικονομικό και πολιτιστικό) θα έχει στην πορεία είναι αδύνατον να εκτιμηθεί. Πόσο μπορείς να προσαρμοστείς με την αίσθηση ότι ο αέρας που αναπνέεις είναι δηλητηριασμένος; Πόσο βαθιά μπορεί να είναι η αλλοίωση των ανθρώπινων σχέσεων μετά από τέτοιους ακρωτηριασμούς της φυσικής επαφής που βιώνουμε; Η αγάπη, εννοούμενη ως τάση για ζωή, περνά μια επιπρόσθετη δοκιμασία...

Παραθέτω σύντομη περιγραφή των τελευταίων σκηνών της ταινίας “Με το Βλέμμα  στη Θάλασσα"¹ που αποτέλεσε έναυσμα για τις σκέψεις με θέμα την αγάπη που ακολουθούν πιο κάτω.

 

1

 

Ένας  νεαρός άντρας (ο Alberto) ζει σε κάποια λιμνοθάλασσα, με τη μάνα του (τη Rosa), που τον φροντίζει εκεί με αγάπη κι αυταπάρνηση. Κείται παράλυτος σε μια κλίνη και μόνο οι μύες του προσώπου του κουνιούνται. Όταν μιλάει, η δυσκολία του να αρθρώσει τις λέξεις, εκφράζεται με μορφασμούς  που του αλλοιώνουν το πρόσωπο. Ωστόσο είναι έξυπνος, δημιουργικός και δεν χάνει το χιούμορ του. Η όμορφη γειτονόπουλα του (η Giselle) του κάνει συντροφιά δείχνοντας του ενδιαφέρον κι συμπάθεια. Εκείνος, ερωτευμένος μαζί της, έχει επίγνωση ότι αδυνατεί να σταθεί στο ύψος των αναγκών της…   Στο φινάλε της πλοκής η Rosa, ικανοποιώντας την επιθυμία του, που γίνεται και δική της, τον παίρνει εκδρομή σε μια παραλία, στο όριο μεταξύ στεριάς και ωκεανού, μακριά από το τέλμα... Σε μια απ’ τις τελευταίες σκηνές, τον βοηθά να κάτσει εκεί που η θάλασσα του βρέχει τα πόδια.

 

Με το βλέμμα στη θάλασσα, λέει στη μάνα του: «είναι μεγάλη. Δεν χωράει στη σελίδα μου» 

Εκείνη συμπληρώνει: «δε  χωράει στα μάτια» 

«Νιώθω ευτυχισμένος» λέει αυτός

Κι εκείνη φιλώντας τον του λέει «είμαι ευτυχισμένη γιατί είσαι ευτυχισμένος»... 

Όταν έρχεται η ώρα να φύγουν, η Rosa προσπαθεί να τον ντύσει, μα εκείνος αντιστέκεται, δεν την αφήνει. Της λέει: «θέλω να μείνω εδώ... Θέλω να ζήσω όπως θα έπρεπε» 

Εκείνη τον παίρνει βαθύτερα στα νερά και με λυγμούς κι αναφιλητά, κάνει αυτό που της ζητάει: Τον αφήνει και χάνεται κάτω από τη επιφάνεια της θάλασσας. Τον απελευθερώνει από  την μοίρα του...

 

Το φινάλε της ταινίας εκφράζει την αποδοχή ότι ο  θάνατος δεν είναι το χειρότερο που μπορεί να συμβεί στον άνθρωπο... κι αυτό δίνεται στο πλαίσιο ενός ύμνου στην αγάπη που μετατρέπει το αδιανόητο σε κατανοητό. Είναι δυνατόν να είναι έκφραση αγάπης η τόσο τραγικά ακραία πράξη της μάνας;  Καταρχήν, Τι είναι αγάπη;

Η χαρά της ζωής

Max Ernst, Η χαρά της ζωής, 1936

Αυτή η πικρά ειρωνική Σουρεαλιστική εικόνα μόνο στον τίτλο συγγενεύει με την κατηγορία έργων από σύγχρονους του Max Ernst  (όπως ο Πικάσο, κι ο Ματίς) τα  οποία γιορτάζουν τη χαρά της ζωής. Δεν προσποιείται πως είναι παράθυρο με θέα ένα σαγηνευτικό κήπο του Εδέμ…. Δεν μας κάνει τη χάρη να προσφέρει ανέμελη, ηδονιστική θέαση μιας  σκηνής χαράς.. Υπονομεύοντας την ψευδή εικόνα του παραδείσιου ονειρικού κήπου, εδώ εκφράζεται κάτι πολύ πιο αντιφατικό, που βρίσκεις εκεί όπου η καλλιέργεια δίνει τη θέση της στην αγριότητα της φύσης.

Το σκηνικό είναι από μια ζούγκλα στην οποία διαδραματίζεται ένας πολυδιάστατος αγώνας ζωής και θανάτου. Χαμηλά στη βλάστηση, κινείται το φρικτό Mantis Religioza (Η «Θρησκόληπτη Μάντις» όπως θα μετονόμαζα το λεγόμενο «Αλογάκι της Παναγίας» ) - ένας από τους πιο αιμοβόρους φονιάδες της φύσης. Με τα δυο άκρα του, που χρησιμοποιεί  σαν φονικά όπλα, υψωμένα απειλητικά, βρίσκεται σε θέση μάχης. Από κάτω του κείτονται διαμελισμένα απομεινάρια ενός άλλου Μάντις - κι εδώ είναι αναπόφευκτη η εικασία ότι πρόκειται για πλοκή όπου το αρσενικό έχει μετατραπεί σε τροφή για το θηλυκό κατά την συνουσία τους που καταλήγει σε σεξουαλικό κανιβαλισμό.   Η «Θρησκόληπτη Μάντις»  κατευθύνεται προς ένα χιμαιρικό πλάσμα καμουφλαρισμένο σαν φυλλωσιά – το αριστερό άκρο του οποίου, σαν χέρι, σφίγγει έναν ανθό που μαραίνεται.  Δεν ξέρεις αν ο καρπός του φυτού που μοιάζει με Crambe maritima (φυτό που φυτρώνει κοντά στη θάλασσα, προς την βόρεια Ευρώπη) είναι δηλητηριώδης. Μήτε αν εκεί όπου το πράσινο της χλωρίδας σκουραίνει, στο βάθος της φυλλωσιάς,  ελλοχεύει κάποιος απροσδιόριστος κίνδυνος.  

Το πράσινο χρώμα, που μπορεί να συμβολίζει ζωή, είναι και το χρώμα της παρακμής (στο στάδιο αποσύνθεσης της χλωρίδας και πανίδας όπου βασιλεύει ο μύκητας, η μούχλα). Σε τούτη την εικόνα δεν ωραιοποιείται, δεν ρομαντικοποιείται..

Μάλλον μια θέση έξω από τη μάχη (ενδεχομένως και σε ασφαλέστερο τόπο, με φόντο τον ουρανό «κοντά στο θεό») διεκδικούν οι χλωμές φιγούρες της γυμνής γυναίκας και του αιλουροειδούς ζώου που την συντροφεύει συμβιωτικά στην κορυφή του υψώματος (ψηλά, δεξιά στην εικόνα). Οι δυο υπάρξεις ανήκουν μεν στο ίδιο ενδιαίτημα, αλλά τοποθετούνται στο μεταίχμιο του, κι ίσως εκεί που ο αγώνας επιβίωσης παίρνει τον χαρακτήρα αγώνα μεταξύ έρωτα και θανάτου, σε τόπο όπου ο εφιάλτης  προοπτικά ανοίγεται προς το όνειρο ως εκπλήρωση επιθυμίας, κάπου βαθύτερα από την επιφάνεια του συνειδητού όπου τα ένστικτα μας ενώνουν αντί να μας οδηγούν σε αλληλοσπαραγμό..

Το 1936,  την χρονιά που δημιουργήθηκε αυτό το αριστούργημα,  ο Αδόλφος Χίτλερ είναι στην εξουσία, έχει ξεκινήσει ο ισπανικός εμφύλιος πόλεμος… η ανθρωπότητα έχει μπει  σε μια εφιαλτική φάση,

κι ο Μαξ Έρνστ δεν το παραβλέπει.    

Αμερικανική εταιρεία αγοράζει προμηθευτές αναπνευστήρων και στη συνέχεια ακυρώνει αποστολές στην Κούβα

Ένας άνδρας που φοράει μάσκα περπατά παράλληλα με μια τοιχογραφία του Ernesto "Che" Guevara καθώς άλλοι πεζοί αντικατοπτρίζονται στον καθρέφτη ενός αυτοκινήτου στην Αβάνα της Κούβας, την Τρίτη 7 Απριλίου 2020. Οι κουβανικές αρχές απαιτούν από τους πολίτες να χρησιμοποιούν μάσκες έξω από τα σπίτια τους ως μέτρο για να βοηθήσουν στον περιορισμό της εξάπλωσης του νέου κορονοϊού. | Ραμόν Εσπινόζα / AP



ΑΒΆΝΑ (Granma)- Ενώ η κουβανική ιατρική συνεργασία επεκτείνεται σε όλο τον κόσμο βοηθώντας περιοριστεί η πανδημία COVID-19, ο αποκλεισμό που επιβάλλεται από τις Ηνωμένες Πολιτείες στην Κούβα πρόσφατα στερησε στο δημόσιο σύστημα υγείας της την πρόσβαση σε δύο τακτικούς προμηθευτές αναπνευστήρων, κλειδί στη φροντίδα των σοβαρότερων περιπτώσεων της ασθένειας.

Οι κατασκευαστές IMTMedical AG και Acutronic ανακοίνωσαν το τέλος των εμπορικών σχέσεων με την Κούβα μετά την εξαγορά των εταιρειών από την αμερικανική εταιρεία Vyaire Medical Inc.

"Δυστυχώς, η εταιρική κατευθυντήρια γραμμή που έχουμε σήμερα είναι να αναστείλουμε όλες τις εμπορικές σχέσεις με MediCuba,"  δήλωσαν και οι δύο, σύμφωνα με ανακοίνωση στο Twitter του Eugenio Martínez Enríquez, διευθυντή του τμήματος για τη Λατινική Αμερική και την Καραϊβική στο Υπουργείο Εξωτερικών της Κούβας (MINREX), ,.

Ο Κουβανός διπλωμάτης κατήγγειλε επίσης το γεγονός ότι ο αποκλεισμός εμποδίζει την Κούβα να αγοράσει φάρμακα από αμερικανικές εταιρείες, όπως επιβεβαίωσε πρόσφατα ο Lázaro Silva, αντιπρόεδρος της MediCuba, οργανισμού που εισάγει φάρμακα, εξοπλισμό και ιατρικές προμήθειες για το δημόσιο σύστημα υγείας της χώρας.

Αυτό το νέο χτύπημα, που προωθείται από την κυβέρνηση Trump, έρχεται λίγες ώρες αφότου ο διευθυντής της Παγκόσμιας Οργάνωσης Υγείας, Tedros Adhanom Ghebreyesus, κάλεσε να μπει  "σε καραντίνα", η επιβολή κυρώσεων καθώς "διακυβεύονται χιλιάδες ζωές", υπαινισσόμενος τον κίνδυνο που εγκυμονεί ο νέος κορονoϊός.

Δυστυχώς, αυτή είναι μόνο η τελευταία ενέργεια από την κυβέρνηση των ΗΠΑ να σαμποτάρουν προσπάθειες της Κούβας κατά του κορονοϊού.

Μόλις πριν από λίγες ημέρες, η κουβανική κυβέρνηση κατήγγειλε την απώλεια μιας δωρεάς ιατρικών προμηθειών για την καταπολέμηση της COVID-19 από το κινεζικό ίδρυμα Alibaba, η οποία δεν παραδόθηκε επειδή η αμερικανική εταιρεία που είχε αναλάβει να το διεκπεραιώσει υποχώρησε την τελευταία στιγμή, επικαλούμενη κανονισμούς αποκλεισμού.

Κατά το τελευταίο έτος, η Κούβα έχει υποστεί ζημίες 160 εκατομμυρίων δολαρίων ως αποτέλεσμα αποκλειστικά των αμερικανικών κυρώσεων στον τομέα της υγείας, που την υποχρεώνουν να κάνει αγορές από μακρινές χώρες και, συνεπώς, να επιβαρύνεται με υψηλότερα έξοδα αποστολής.

πηγή: https://peoplesworld.org/article/u-s-company-buys-ventilator-suppliers-and-then-cancels-shipments-to-cuba/

κλεισμένος στο σπίτι μου

Γράφω τα παρακάτω κλεισμένος στο σπίτι μου στην Αγγλία, κι απέξω κατά εκατοντάδες πέφτουν οι άνθρωποι νεκροί, σαν μύγες που τους έχουν ψεκάσει με φλιτ…


Αν καταστώ «στατιστικό» κρούσμα, δεν έχω κανέναν λόγο σε αποφάσεις που με αφορούν προσωπικά: αν θα μου γίνει εξέταση (το περιζήτητο ‘test’) και διάγνωση, πότε θα νοσηλευτώ, πώς και με τι αγωγή, από ποιους και πού, αν (σε περίπτωση που το χρειαστώ επειγόντως) θα θεωρηθώ κατάλληλος για εντατική περίθαλψη, ή θα αφεθώ στην μοίρα μου… Καμία πρόσβαση στα πρωτόκολλά τους…. Η μόνη απόφαση που μπορώ να πάρω για να μην νοσήσω, είναι να πλένω τα χέρια μου συχνά (!) - αν και ούτε αυτό είναι σίγουρο, με δοσμένο ότι οι αστάθμητοι παράγοντες της αγοράς αποφασίζουν και το αν θα προμηθευτώ σαπούνι... 


Η βρετανική Financial Times σήμερα μας πληροφορεί ότι 

«Οι γιατροί που αντιμετωπίζουν την έκρηξη  της επιδημίας του κορονοϊού θα πρέπει εφεξής  να «βαθμολογούν» χιλιάδες ασθενείς για να αποφασίσουν ποιος είναι κατάλληλος για εντατική θεραπεία χρησιμοποιώντας ένα εργαλείο απόφασης Covid-19 που εκπονήθηκε από την NHS (Εθνική Υπηρεσία Υγείας).
Με περίπου 5.000 περιστατικά κοροναϊού που παρουσιάζονται καθημερινά και κάποια τμήματα εντατικής θεραπείας που πλησιάζουν ήδη την πληρότητα, οι γιατροί θα βαθμολογούν τους ασθενείς σε τρεις μετρήσεις - την ηλικία, την ανυμπόρια τους και το αν ήδη πάσχουν από σοβαρά προβλήματα υγείας [ευπάθεια] - αυτά σύμφωνα με ένα διάγραμμα που κυκλοφορεί στους νοσοκομειακούς γιατρούς». 


Αποφασίζοντας οι γιατροί σε ποιον από τους πάσχοντες θα αρνηθούν νοσοκομειακή  περίθαλψη, καθίστανται εκτελεστές αυτοί τόσο, όσο δήμιοι είμαστε όλοι εμείς με τη στάση ανοχής μας στο σύστημα που τους φέρνει σε αυτή τη φρικτή θέση. Κάποιοι αποκαλούν αυτή τη διαδικασία «ευθανασία». Είναι ευφημισμός… Βασικό χαρακτηριστικό της ευθανασίας είναι ότι την αποφασίζει ο άνθρωπος που θανατώνεται. Έκτος κι αν μιλάμε για ζώα. Αυτό που συμβαίνει τώρα - το πόσοι, πότε και πώς πεθαίνουν - είναι απόρροια αποφάσεων. Ευθύνη πρώτιστα έχουν αυτοί που παίρνουν πολιτικές αποφάσεις, και μάλιστα τέτοιες αποφάσεις που τους καθιστούν εγκληματίες πολέμου, αλλά δεν είναι άμοιροι ευθύνης κι αυτοί που τις ανέχονται. 


Καθημερινά ακούμε για εκατοντάδας χιλιάδες νεκρούς στον πλανήτη από πολέμους, λιμούς και φτώχια. Με την προϋπόθεση ότι συμβαίνουν γεωγραφικά αλλού, δεν μας νοιάζει αρκετά ώστε να εναντιωθούμε με λόγια και πράξεις. Δεν αντιδρούμε ούτε στην άγρια επέλαση του νέο-φιλελευθερισμού που, μεταξύ άλλων, έχει υποβαθμίσει τα συστήματα υγείας παντού στο κόσμο. Οι αμέτρητοι που πεθαίνουν εξαιτίας αυτής της υποβάθμισης δεν είναι παράπλευρες απώλειες, Πρόκειται για πόλεμο από μια πλουτοκρατική ελίτ με εχθρό κυριολεκτικά τον άμαχο πληθυσμό του πλανήτη, που θα γεμίζει κατακόμβες και ομαδικούς τάφους όσο παραμένει πολιτικά «άμαχος» και κοινωνικά «θύμα»… 


Ήρθε ο κορονoϊός για να δείξει κραυγαλέα ότι είμαστε απολίτικα κι ακοινώνητα  στα χέρια τους κι ότι η ζωή μας, το αν θα ζήσουμε ή θα πεθάνουμε, εξαρτάται άμεσα και ανά πάσα στιγμή από τις αποφάσεις τους. 


Κάποιοι λένε ότι με το τρομακτικό σοκ του ιού, που ήδη έχει διαταράξει συθέμελα την ισορροπία του συστήματος με απρόβλεπτες γεωπολιτικές προεκτάσεις, θα αλλάξουν πολλά… Αυτό είναι σίγουρο κι ήδη συμβαίνει. Άλλα δεν θ’ αλλάξουν προς το καλύτερο αν δεν αλλάξει η στάση του πληθυσμού απέναντι στην ελίτ που τον καθιστά αγέλη ζώων. Κι η αλλαγή στάσης ξεκινά από το νούμερο ένα: Ο καθένας μας από τον εαυτό του.    

Μ

Με το έμπα της άνοιξης

Με το έμπα της άνοιξης ήθελα να 'μαι κοντά σου
Όχι για να εξουσιάσω τον χώρο σου
Μα για να μοιραστούμε το αναζωογονημένο φως...

Εκείνο  που ξυπνά τα χώματα για να καρπίσουν

Μα η φύση που δεν μας χρωστά την άνθησή της 

Τώρα διαχέεται από μιαν αύρα θανάτου

Κι άραγε ποιός θα πει πως έχει φυσικότητα

Το καθεστώς που θέλει να την καταστείλει;

Με το έμπα της άνοιξης ήθελα να 'μαι κοντά σου
Δεν θα μονοπωλούσα τον χρόνο σου
Τόσοι ανθοί, αρώματα και χρώματα  κι εγώ σε ειρκτή

Να μην παίρνω μια βαθιά ανάσα ούτε γι αναστεναγμό 

Έξω, ανάμεσα στους ζωντανούς, οι μέλισσες

Με την αβίαστη επιθυμία να παράγουν

Αμόλυντο αυτό που κάνει τη ζωή γλυκιά

Και που κανένα κράτος δεν μπορεί να καταστείλει